Stamvoet
De stamvoet is het onderste deel van de stam waar hij verbreedt naar de wortels toe, en die overgang hoort bij het planten net boven het maaiveld te blijven.
De stamvoet is de overgang waar de rechte stam verbreedt naar de wortels toe, meestal te zien als een lichte verdikking vlak boven de grond. Bij een gezonde boom is die verbreding zichtbaar; staat de stam als een rechte paal de grond in zonder duidelijke voet, dan is hij vaak te diep geplant of later te diep opgehoogd.
Dat laatste komt in Amsterdam vaker voor dan elders. Op veengrond, die volgens de Bodemkaart van Nederland (BRO, 2024) onder een groot deel van de stad ligt, zakt een tuin door inklinking en wordt hij regelmatig met ophoogzand bijgevuld; bij een bestaande boom komt die ophoging dan ook tegen de stamvoet aan te liggen.
Een stamvoet die jarenlang onder een laag grond of zand zit, krijgt te weinig lucht en is gevoeliger voor wortelrot en schimmels aan de bast. Bij een opname rond een bestaande boom hoort de stamvoet daarom vrij te blijven, ook als de rest van de tuin wordt opgehoogd.
Bij een nieuwe boom geldt dezelfde regel andersom: de stamvoet komt in het plantgat net boven het maaiveld te staan, niet eronder.
Veelgestelde vragen
Wat gebeurt er als een boom te diep wordt geplant?
De stamvoet krijgt dan te weinig lucht en de bast blijft te lang vochtig, wat de kans op wortelrot en schimmels vergroot. Op termijn kan dat de conditie van de hele boom aantasten.
Kan een te diep geplante stamvoet later hersteld worden?
Bij een jonge boom lukt het vaak om de grond rond de stamvoet weg te graven tot de verbreding weer zichtbaar is. Bij een oudere, al aangeslagen boom is dat risicovoller voor de wortels eromheen.