Hoe maak ik een vlonder van hout of composiet en wat vraagt de ondergrond?
Een vlonder rust op een raamwerk van balken dat op betonpoeren staat, los van de bodem zelf, zodat hout of composiet niet blijvend in contact staat met vochtige grond. Hout is lichter en warmer aan de voet maar vraagt periodiek onderhoud, composiet blijft vlakker en kleurvaster maar zet meer uit bij warmte; beide hebben een vlakke, drooggelegde ondergrond met voldoende poeren nodig om door te buigen te voorkomen.
Waarom staat een vlonder op poeren en niet direct op de grond?
Een betonpoer tilt het draagbalkwerk los van de bodem, zodat het hout of composiet niet voortdurend in vochtige grond staat en minder snel gaat rotten of vervormen. De poeren verdelen bovendien het gewicht van de vlonder over vaste punten in plaats van over het hele oppervlak.
Op een zettingsgevoelige ondergrond, zoals veen of natte klei, is het aantal poeren en de diepte waarop ze staan belangrijker dan bij een vlonder op een stevige zandbodem, omdat de poeren anders ongelijk mee kunnen zakken.
Hoeveel ruimte moet er onder een vlonder vrij blijven?
Onder het draagbalkwerk blijft doorgaans een luchtspouw nodig, zodat vocht kan verdampen in plaats van onder de vlonder te blijven hangen. Een vlonder die vrijwel op de grond ligt, houdt vocht langer vast dan een vlonder met voldoende ruimte eronder.
Bij een hoge grondwaterstand, zoals in delen van het rivierengebied en de kuststreek, is die ruimte extra van belang om te voorkomen dat het hout of de balken periodiek in het water staan.
Wat verschilt tussen hout en composiet in gebruik?
Hout is van nature lichter, warmer aan blote voeten en te schuren of te oliën, maar verkleurt zonder onderhoud geleidelijk grijs en kan splinteren naarmate het ouder wordt. Composiet blijft vlakker over de jaren, verkleurt nauwelijks en vraagt geen olie, maar zet bij warmte meer uit en in dan hout, wat in de aanleg ruimte voor voegen vraagt.
Beide materialen liggen op hetzelfde type draagbalkwerk, al schrijven composietfabrikanten vaak een eigen tussenafstand voor de balken voor, die kan afwijken van wat bij houten planken gebruikelijk is.
Wat doet wortelgroei van bomen met een vlonder in de buurt?
Een boom die dicht bij de vlonder staat, kan met zijn wortels de poeren na verloop van tijd optillen of verschuiven, waardoor de vlonder ongelijk komt te liggen. De kans daarop hangt af van de boomsoort en de afstand tot de poeren.
Bij wortelopdruk is het raadzaam de poeren verder van de stam te plaatsen dan strikt nodig, zodat toekomstige wortelgroei minder snel tegen het fundament aan drukt.
Hoe voorkomt u dat een vlonder na een paar jaar gaat doorbuigen?
Een te grote tussenafstand tussen de poeren of de draagbalken laat een vlonder onder gewicht doorbuigen, vooral bij composiet, dat minder stijf is dan massief hardhout. Fabrikanten van composiet planken geven een maximale overspanning aan die bij de aanleg wordt aangehouden.
Een vlakke, drooggelegde ondergrond onder de poeren blijft de basis; bij twijfel over de draagkracht van de bodem is aanvullende drainage of een bredere poer een gerichte oplossing.
Stap voor stap
- Zet de poeren uit Bepaal de plaats van de betonpoeren op basis van de gekozen overspanning van hout of composiet.
- Plaats de betonpoeren Graaf de poeren in tot een vaste diepte, los van wortels van nabijgelegen bomen.
- Bouw het draagbalkwerk Leg de balken waterpas op de poeren, met voldoende ruimte eronder voor luchtcirculatie.
- Leg de planken Bevestig de houten of composiet planken op het balkwerk, met de voegruimte die het materiaal voorschrijft.
- Werk de randen af Sluit de rand van de vlonder aan op het gazon, de border of het terras ernaast.
Veelgestelde vragen
Is composiet per definitie onderhoudsvrij?
Composiet vraagt geen olie of beits, maar wel af en toe reinigen om aanslag of bladval te verwijderen; volledig onderhoudsvrij is het niet.
Kan een vlonder op een zettingsgevoelige tuin later worden bijgesteld?
Ja, doordat een vlonder op losse poeren staat, kan een verzakt punt worden bijgesteld door de poer of het balkwerk lokaal aan te passen, zonder de hele vlonder open te breken.
Heeft hout altijd een luchtspouw eronder nodig?
Ja, ook hardhout blijft gevoelig voor vocht dat niet kan verdampen; een luchtspouw onder het balkwerk verlengt de levensduur van zowel hout als composiet.